Een netwerk van dingen

Het slimme horloge, voor als je nog slimmer de tijd wilt weten. De slimme thermostaat, weet wanneer je thuis bent. De slimme rookmelder, voor het verschil tussen aangebrande pistolets en aangebrande gordijnen. De slimme koelkast, voor als de melk op is. De slimme energiemeter, weet hoeveel je verbruikt. De slimme tv, zapt automatisch verder bij AstroTV. De slimme auto, weet wanneer je van de weg af raakt. Het slimme koffiezetapparaat, voor de nieuwste trends in bruine prut. De slimme lamp, weet wat voor licht je wilt. De slimme stofzuiger, weet wanneer je schoonouders op visite komen. De slimme grasmaaier, komt wél op zondag om 8 uur z'n nest uit. De slimme weegschaal, kent je BMI tenzij je liegt over je lengte. De slimme fotocamera, maakt alleen foto's als je lacht.

Tenzij je slimme fotocamera kapot is en een softwareupdate nodig heeft. Tenzij een storing in je slimme thermostaat maakt dat je midden in de winter je kachel niet kan bedienen. Tenzij iemand je auto hackt. Of je thermostaat. Of je slimme energiemeter. Of je horloge. Hoe vaak heb je een virus op je computer? Heb je al anti-virus software op je koelkast geinstalleerd? Of de nieuwste updates op je koffiezetapparaat? Heb je al pop-up advertenties voorbij zien komen op je slimme tv? Of lekt je tv nog steeds je kijkgedrag aan de hoogste bieder? Eneco weet wanneer je thuiskomt van je werk. Tettert je Toon® thermostaat straks de nieuwste aanbiedingen voor bezorgmaaltijden door je woonkamer? Dankuwel maar ik hou het liever dom.

Meer Internet of Things ellende op twatter.


De menselijke mal

Half negen, een trein vol forenzen. Complete vreemdelingen, in gedachten verzonken, die netjes achter elkaar instappen, ruimte voor elkaar maken en misschien zelfs een zitplaats afstaan. Of een rij in de supermarkt: iedereen sluit aan totdat de rij te lang wordt en dan zoeken we een andere kassa op.

Vreemdelingen, mensen die elkaar nog nooit eerder hebben ontmoet, misschien niet eens dezelfde taal spreken, accepteren elkaar, geven elkaar de ruimte en werken zo nodig samen. We zijn het gewend, kijken er niet echt van op, maar eigenlijk is het wel opmerkelijk. En dan, als je er wat langer over nadenkt, is het ook wel weer natuurlijk. Kijk naar een school vissen: die beesten zullen elkaar echt niet allemaal bij naam en toenaam kennen, maar ze zwemmen naast elkaar, op gepaste afstand en allemaal ongeveer in dezelfde richting. En opeens veranderd de hele school van koers. Daar is geen oppervis voor verantwoordelijk, dat gebeurt gewoon.

Ooit afgevraagd waarom we belasting betalen? Ja, om wegen en scholen te bouwen. Maar wat als je helemaal niet zit te wachten op wegen en scholen? Je wordt geboren, gaat verplicht naar school en wordt daarna geacht te werken en belasting te betalen. Natuurlijk, daar krijg je heel veel voor terug: veiligheid, kennis, welvaart. Maar het is nogal een ruil, eentje die eigenlijk de rest van je leven bepaald. En niemand die aan het begin aan je vraagt of je het wel eens bent met die deal. Een sociaal contract, dat niemand heeft getekend maar waar iedereen zich aan heeft te houden.

Ooit afgevraagd waarom harddrugs verboden zijn? Ja, drugs zijn ongezond, maar alcohol, tabak, zout, suiker en vet zijn ook ongezond. Het leven is ongezond. Tot ongeveer je twintigste bouwt je lichaam zich op en vanaf dat moment is het leven een grote slijtageslag die zich, afhankelijk van je leefstijl, uitstrekt tot je 60e, 80e of heel soms tot voorbij de 100. Ja, drugs kosten de samenleving geld, maar veel daarvan zit juist in opsporing en bestrijding, en mensen die heel oud worden kosten de samenleving ook geld. Nee, harddrugs zijn verboden omdat mensen die dagelijks harddrugs gebruiken niet functioneren. Mensen die harddrugs gebruiken zijn niet langer bezig met hun omgeving, met de samenleving en hun positieve, constructieve rol daarin, maar alleen nog maar met de drugs. Alle vissen in de school moeten wel een beetje dezelfde richting op zwemmen, anders werkt het niet.

De rij in de supermarkt, het sociaal contract met onze overheid, en de heersende afkeer van disfunctionele drugs spuitende figuren, het is er allemaal niet voor niets. Het zijn de ingredienten voor een werkende samenleving. En het zit diep, van onze sociale instincten en onze opvoeding tot het complete politieke systeem en onze natuurlijke neiging om te luisteren naar natuurlijke leiders. Op verschillende niveaus worden we met meer of minder harde hand gestimuleerd om 'mee te doen' en zo de totale menselijkheid op een hoger plan te brengen.

Maar welk hoger plan is dat precies? Met al ons zelfbewustzijn, onze vrije wil, onze kennis en de mogelijkheid die te delen, zijn we gegoten in een menselijke mal. De cakevorm van de beschaving. Zo'n tulband, stel ik me voor, met zo'n gat in het midden. En we zijn geprogrammeerd erin mee te draaien. We weten niet anders, we kunnen niet anders, en wie afwijkt wordt afgestraft. Ons leven wordt beheerst door ons functioneren binnen die cakevorm. Voor het handjevol freaks die een ander idee hebben is er eigenlijk weinig keuze.

Of, zoals de Britse filosoof Adrian Edmondson al zei: "Life's like this: you get born, you keep your head down, and then you die, if you're lucky."


Onafhankelijk

We worden belaagd! Achtervolgd door een woedende wolk van zoemende zorgverzekeraars. Gelukkig is daar Independer om ons te verlossen uit deze hel, aldus hun reclamecampagne.

Oja, Independer, die onafhankelijke vergelijkingssite die eigendom is van Achmea.

Als je niet belaagd wil worden door reclames van zorgverzekeraars, dan zou ik vooral met een wijde boog om de website van Independer heen lopen. Ze plaatsen namelijk bij ieder bezoek tracking cookies, niet alleen van Google (Doubleclick) maar ook van het Microsoft advertentienetwerk (Bing, msn).

Google en Microsoft lezen dus mee, als je een nieuwe verzekering uitzoekt op independer.nl. En mocht je vervolgens op Youtube een reclame voorbij zien komen van Bewuzt of Zekur of hoe die malloten tegenwoordig ook heten, dan weet je hoe het komt.


Het begin

Privacy gaat niet alleen over het recht om in je eentje in je onderbroek drie seizoenen van Judge Judy te kijken. Het recht om met je vrienden te praten zonder dat je collega's meeluisteren of het recht om het uit te maken met je vriendin zonder dat Mark Zuckerberg je een aanbieding voor condooms stuurt. Privacy gaat over vrijheid van meningsuiting. Als je niet kunt leven in de zekerheid dat je gedachten, je ideeen, van jezelf blijven tot het moment dat je kiest ze te delen. Als je niet zelf kunt bepalen met wie je je mening deelt, en met wie niet, dan is er geen vrijheid van meningsuiting.

En wie denkt dat vrijheid van meningsuiting niet belangrijk is, die is nooit de mond gesnoerd. Privacy en vrijheid van meningsuiting staan aan de basis van alle andere vrijheden die we als mens in mindere of meerdere mate genieten. Zonder privacy en vrijheid van meningsuiting stort de rest als een kaartenhuis ineen.


Pinnen mag

"Mag ik uw postcode noteren?" vroeg de kassiere van de Bristol toen ik een paar sloffen wilde afrekenen.
"Nee."

Ongeveer 20 jaar geleden begon de pinautomaat op te duiken in winkels. Maarja, als je pint dan vertel je niet alleen aan de winkelier wie je bent, je vertelt ook aan je bank waar je boodschappen doet. Beter dus om geld op te nemen en ouderwets cash te betalen.

Ongeveer 20 jaar geleden pinde je vooral grotere bedragen. Sommige winkeliers rekenden een toeslag als je bijvoorbeeld een rol pepermunt wilde pinnen. Nu is er de campagne: Klein bedrag? Pinnen mag!

Al dat gezeul met contant geld ook: het moet eerst gedrukt worden, vervolgens naar de banken en pinautomaten gedistribueerd worden, dan neem je het geld op en reken je ermee af, en tenslotte moet de winkelier het weer tellen, sorteren en terugstorten.

Ja, 'ze' hebben ons inmiddels graag aan de pin. Al het betalingsverkeer elektronisch en digitaal, iedere transactie gelogd en opgeslagen. Als je met een paar duizend euro over straat loopt kan dat al als verdacht worden aangemerkt. Hoezo verdacht? Hoe lang zal het nog duren dat je uberhaupt contant mag betalen? Zonder een digitaal spoor van je werkgever naar de plaatselijke pantoffelboer achter te laten?


Er even lekker helemaal uit

Noem me ouderwets maar ik vind het fijn om anoniem te reizen. Heerlijk onderuitgezakt in de trein, zonder de hete adem van Big Data in de nek. Heerlijk!

Het kan gelukkig nog steeds, anno 2015. Moet je even een anonieme OV chipkaart kopen. Wel opletten natuurlijk dat je hem alleen met cash oplaad, want als je je pinpas in die gleuf steekt kunnen 'ze' het nummer van je chipkaart koppelen aan je rekeningnummer en weten 'ze' alsnog met terugwerkende kracht wie dat toch is die Nick & Simon iedere dag achterna reist.

Ja je moet er natuurlijk wel wat voor over hebben om onbespied te mogen reizen. Loketjes met daarachter een gezellige NSer met zo'n vrolijk rood hoedje, die zijn allang wegbezuinigd. Mocht je er toch eentje tegenkomen, dan kun je ze wat papiergeld toeschuiven en dan zetten zij dat voor je op je anonieme chipkaart. Zoniet, dan wordt het knaken sparen, en hopen dat je een kaartjesautomaat treft die muntjes slikt.

Sta je dan op station Anna Paulowna centraal, met drie losse euros op zak. Komt precies goed uit, want het ritje naar Den Helder kost 2,90. Maar, helaas, helaas, de NS heeft onlangs besloten dat je je chipkaart met minimaal 5 euro moet opwaarderen.

Het minimum bedrag waarmee je je chipkaart kon opwaarderen bij een kaartjesautomaat was vroeger 4 euro. Ik heb wel eens gevraagd waarom dat niet gewoon een willekeurig bedrag kon zijn. Je kan immers ook een los kaartje kopen (kost wel een euro extra) en dan krijg je zelfs wisselgeld terug. Nooit een reactie op gehad. En nu is het minimumbedrag dus 5 euro.

En het mooie is nog: over die extra euro die je gedwongen op je chipkaart zet vangt de NS rente. Want de NS heeft een meerderheidsbelang in Trans Link Systems, en het geld dat je op je chipkaart zet valt onder beheer van Trans Link Systems. Geen idee natuurlijk wat ze er mee uitspoken, maar als ik moet gokken dan denk ik dat ze er lekker mee gaan beleggen.

HahaHAHAHAHahahahaHAHAHAHAAAAAA


De Fiets

Vandaag zag ik een junk met een gestolen fiets. Junks door heel Nederland stelen fietsen. Eigenlijk is het kopen van fietsen een soort verkapte verslavingssteun, gefinancierd door de burger. Kan je beter het geld gelijk aan die junk geven, want voor een fiets van 200 euro krijgt een junk maar een paar tientjes terug. Om over dat doorgeknipte slot van 60 euro maar te zwijgen.

Ondertussen besteed de overheid een paar ton aan een Postbus 51 campagne om mensen aan te moedigen aangifte te doen bij de politie. En jaarlijks een paar miljard aan de politie zelf. Die natuurlijk alsnog niet voldoende capaciteit heeft om achter een fietsendief aan te gaan. Op verslavingszorg wordt bezuinigd.


Ook geen knip waard

De OV chipkaart draait alweer een paar jaar mee en alhoewel het idee in principe goed is, zijn we vrolijk genaaid in de uitvoering. Wie er precies de lachende derde is is mij niet duidelijk maar u en ik zijn het in ieder geval niet.

De Rekenkamer besteedde er al een uitzending aan (zie hier) maar helaas is er niet veel veranderd. Een ov chipkaart kost ons 7,50, terwijl de kosten om zo'n kaart te produceren waarschijnlijk dichter bij de 1,50 liggen. Dit is terugkerende winst, aangezien de ov chipkaart na 4 of 5 jaar automatisch verloopt. Precies, een beetje zoals een auto die na 4 jaar stopt met werken omdat de fabrikant vind dat het tijd wordt dat je een nieuwe koopt.

Over het saldo op je ov chipkaart (en je hebt een minimumsaldo nodig van 4 euro voor de bus en 20 euro voor de trein) ontvang je geen rente. Trans Link Systems, de exploitant, is degene die deze rente vermoedelijk opstrijkt. Landelijk gaat het hier om enkele tonnen. En dan zijn er nog de mensen die vergeten uit te checken en daarmee hun 4 euro starttarief kwijt zijn. Je kan het terugvragen maar dan moet je een formulier aanvragen, invullen en opsturen. Voor veel mensen is dit de moeite niet waard, of ze hebben er simpelweg geen tijd voor. Voila, nog een bron van inkomsten voor Trans Link Systems.

Gratis informatie.

Maar wat me het meest dwars zit is de schat aan informatie die verzameld wordt. Bedrijven hebben wel eens een cashback actie: koop je een camera, stuur je een formulier op naar de fabrikant en ontvang je 50 euro retour. Je verkoopt in feite je naam en adres voor 50 euro. Bij Trans Link Systems en de aangesloten vervoerders werkt het andersom. Je wordt geacht je naam, adres, geboortedatum, geslacht, rekeningnummer en al je reisgegevens te overhandigen, en als je dat niet doet moet je meer betalen of meer moeite doen.

Als je bij de NS tegenwoordig een los kaartje wilt kopen, zit hier een toeslag van 1 euro op. En het is niet meer mogelijk een kortingskaartje te kopen. Als je een anonieme ov chipkaart koopt, worden nog steeds al je reisgegevens verzameld, ze kunnen alleen niet aan je persoon gekoppeld worden. Maar dan mag je natuurlijk nooit je anonieme ov chipkaart opwaarderen met je PIN pas, want dan kunnen ze met terugwerkende kracht alsnog je hele reishistorie aan je persoon verbinden. En je kunt om dezelfde reden ook geen geld terugvragen als je vergeten bent om uit te checken.

Mag ik je telefoonnummer?

Het fraaiste addertje onder het gras zette enige tijd geleden zijn tandjes in mijn voet. Mijn anonieme ov chipkaart, waarvoor ik al die jaren braaf in de rij had gestaan bij de NS balie om hem cash op te laden, was na 4 jaar verlopen. Ik toog naar de balie om een nieuwe kaart te kopen en vroeg of het saldo van de oude kaart overgezet kon worden. Zonder blikken of blozen vroeg de NS medewerkster om mijn paspoort of rijbewijs. "Maar dit is een anonieme ov chipkaart!" stamelde ik. Helaas, de medewerkster, die een dikke huid had gekregen van het jarenlang gefrustreerde reizigers afwimpelen, was onvermurwbaar. Na navraag blijkt dat het saldo van een verlopen anonieme OV chipkaart teruggevraagd kan worden door, jawel, een formulier op te sturen naar Trans Link Systems. Hierop moet het volgende ingevuld worden: voorletters, achternaam, straat, huisnummer, postcode, woonplaats en bankrekeningnummer. Maar wonderlijk genoeg heeft Trans Link Systems om het geld terug te storten ook je geboortedatum, geslacht en telefoonnummer nodig.

Zonet de klantenservice van Trans Link Systems gebeld en de medewerkster, Priscilla, om haar geboortedatum gevraagd. Die wilde ze niet geven, maar ze moest er wel om lachen. Haar telefoonnummer durfde ik niet te vragen.


Het Platteland

Er zijn veel dingen op het platteland te vinden die in de stad ontbreken.

Stilte, de afwezigheid van het geraas van verkeer, treinen, vliegtuigen, mensen. Daar tegenover staat dat als er wel een keer een vrachtwagen langsdendert het huis gelijk gevuld is met geluid.

Je hebt ook duisternis, 's nachts. Hoe meer sterren je ziet, hoe verder je af bent van steden met schijnwerpers, groeilampen en straatlantaarns die reflecteren tegen de wolken en de hemel vullen met een viezige oranje gloed.

En vliegen. Vliegen heb je veel op het platteland, en wespen en muggen en dazen wat echt afschuwelijke kutbeesten zijn. Veel mensen zijn bang voor wespen, terwijl die beestjes niet zoveel doen als je een beetje rustig blijft. Een daas achtervolgt je, bijt dwars door je tshirt heen en begint dan je bloed te drinken. Kutbeesten.


Het Strand

De man in de bulldozer reed me klem op het strand. Wat of dat ik met die foto's van plan was. Nouja, die gaan natuurlijk linea recta naar Omroep Brabant, met als onderschrift: "Maniakale bulldozerbestuurder slaat gat in Nederlandse waterwerken, naar eigen zeggen om tuin op te hogen."


meer onzin...